Maritieme klap voor Moskou: Oekraïne brengt Baltische vloot tot zinken

In deze video zullen we belangrijke ontwikkelingen in de Oostzee analyseren.

Hier is Oekraïne zojuist begonnen met het ontmantelen van de Russische Oostzeevloot door middel van droneaanvallen over lange afstand. De doelwitten van deze verwoestende klap waren de oorlogsschepen die verantwoordelijk zijn voor de bescherming van de Russische tankerroutes.

Recente beelden tonen een grootschalige Oekraïense droneaanval die reikte tot voorbij Sint-Petersburg, op meer dan elfhonderd kilometer van de Oekraïense grens. Tijdens deze operatie hebben de Oekraïense Unmanned Systems Forces een nieuw Russische korvet tweemaal getroffen terwijl het voor reparaties in een droogdok in Kronstadt lag. De aanval is bijzonder opmerkelijk omdat het vaartuig nieuw is en uitgerust met de modernste antischeeps-, anti-onderzeeboot- en luchtverdedigingssystemen. Deze operationele capaciteiten stelden het schip in staat om te fungeren als gewapend escortevaartuig voor tankers van de schaduwvloot die door de Oostzee varen. De timing van de aanval was bovendien pijnlijk voor Rusland, aangezien Sint-Petersburg op dat moment gastheer was van een economisch forum waar Vladimir Poetin de kracht en stabiliteit van de Russische economie zou benadrukken.

De reden waarom Oekraïense dronepiloten het vaartuig tot doelwit maakten, is exact de rol die het speelde bij het escaleren en begeleiden van tankers van de Russische schaduwvloot door internationale wateren, waaronder het Kanaal. Door de gevechtscapaciteit van de Oostzeevloot aan te tasten, kan Oekraïne Russische vrachtschepen beroven van maritieme escortes, een sleutelelement in het plan van Moskou om de handhaving van sancties door Europese landen af te schrikken. Gezien het beperkte aantal schepen dat Rusland heeft om deze rol te vervullen, verlamt elke succesvolle aanval de Russische capaciteiten hiertoe verder. Tegelijkertijd vergroot de aanval de mogelijkheden voor internationale druk op Rusland naarmate de effectiviteit van zijn marine afneemt, waardoor Europese landen de onverdedigde Russische olietankers kunnen onderscheppen zonder risico op escalatie. Zo maakten de Franse autoriteiten gebruik van het gebrek aan gewapende escortes door aan boord te gaan van een tanker die banden had met de schaduwvloot en de kapitein in detentie te nemen.

De betekenis van de aanval ligt in het feit dat deze de bescherming treft van tankers die vertrekken uit de Russische Oostzeehavens, die zijn uitgegroeid tot de belangrijkste exportpunten voor Russische olie. Hoewel ze ook door de Oekraïners onder vuur worden genomen, worden ze nog steeds als iets veiliger beschouwd dan de havens aan de Zwarte Zee, die onder Oekraïense vuurcontrole staan met maritieme drones en langeafstandsraketten. Momenteel exporteert Rusland ongeveer vijftig procent van zijn ruwe olie over zee via zijn havens aan de Oostzee, waardoor het land zwaar afhankelijk is van deze route. De olietankers die hier passeren, moeten echter worden begeleid door oorlogsschepen om onderschepping op zee door de Europese bondgenoten van Oekraïne te ontmoedigen, iets wat steeds vaker voorkomt.

Met name de Russische maritieme escortes vormen een effectief politiek afschrikkingsmiddel tegen boardingoperaties op zee, wat wordt bewezen door de geschiedenis van ongehinderde doorvaart van Russische tankers door Europese wateren.

Sinds eind maart hebben ongeveer driehonderd schepen van de Russische schaduwvloot de Britse wateren doorkruist, de meeste daarvan via het Kanaal. Ondanks dit feit werd geen enkel vaartuig tegengehouden of geïnspecteerd, wat Russische commentatoren ertoe bracht op te scheppen dat Europese landen niet bereid zijn in te grijpen en dat de aanwezigheid van slechts één Russisch escorteschip voldoende was om hen af te schrikken. De verliezen van de Russische Oostzeevloot zullen deze machtsbalans echter veranderen in het voordeel van Europa en Oekraïne, omdat Rusland steeds minder in staat zal zijn om macht te projecteren.

Te midden van het uitschakelen van Russische oorlogsschepen en het verminderen van hun aantal, maakt Oekraïne het indirect gemakkelijker voor NAVO-landen om op te treden tegen schepen die geassocieerd worden met de Russische schaduwvloot. Oekraïne hanteert hier dezelfde strategie als in de Zwarte Zee, waar sinds tweeduizend tweeëntwintig ongeveer dertig procent van de Russische vloot is vernietigd. Dit volgt een vast patroon, aangezien het niet de eerste succesvolle aanval is op onderdelen van de Oostzeevloot. In de haven van Primorsk beschadigden Oekraïense strijdkrachten een geleidewapenkorvet en een patrouilleboot. Bij een andere aanval troffen Oekraïense drones een patrouille-ijsbreker, een schip voor dubbel gebruik dat door de FSB-grenswacht wordt ingezet en militaire capaciteiten combineert met ijsbrekerfuncties.

Over het geheel genomen dragen deze aanvallen bij aan een gestage erosie van de Russische maritieme vermogens in de Baltische regio. Als gevolg hiervan heeft Rusland een steeds beperktere pool van oorlogsschepen die kunnen worden ingezet om schepen te escaleren en te beschermen die banden hebben met de schaduwvloot, waardoor Europese landen gesanctioneerde Russische vaartuigen kunnen onderscheppen. Het uiteindelijke doelwit zijn niet de schepen zelf, maar het vermogen van Rusland om de olie-export te beschermen en inkomsten te genereren voor de oorlogsinspanningen.