Sinds de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen vormt de vraag of het conflict met Iran opnieuw kan oplaaien een van de belangrijkste debatten in het buitenlands beleid. De voorgaande confrontatie heeft een diep spoor nagelaten in de regio en in de Amerikaanse binnenlandse politiek, doordat zij de energieprijzen opdreef, de mondiale scheepvaart ontregelde en een omvangrijke oorlogsrekening veroorzaakte.

Het uitblijven van betekenisvolle strategische doelstellingen en de oplopende kosten brachten de regering-Trump ertoe het conflict te temperen en via onderhandelingen naar een uitweg te zoeken. Binnenlandse weerstand tegen een akkoord in Iran bemoeilijkte de besprekingen echter, waardoor veel spanningen onopgelost bleven, zelfs nadat de directe gevechtshandelingen waren afgenomen. De gevolgen van de oorlog voor de olieprijzen oefenen in feite nog steeds een grote invloed uit, met doorwerkingen die ook zichtbaar waren bij de recente tussentijdse verkiezingen en de klinkende nederlaag van de huidige regering.

Momenteel handhaven de Verenigde Staten een militaire aanwezigheid rond de Straat van Hormuz, waarbij hun marinestrijdkrachten koopvaardijschepen escorteren ter bescherming tegen dreigingen. Het scheepvaartverkeer blijft echter steken op vijfenzestig tot vijfenzeventig procent van het niveau van vóór het conflict, aangezien veel rederijen terughoudend blijven om volledig terug te keren vanwege de risico's en de aanhoudende onzekerheid over hernieuwde escalaties. De scheepvaartmaatschappijen die de route nog wel bevaren, betalen aanzienlijk hogere verzekeringspremies, omdat de Iraanse Revolutionaire Garde de commerciële scheepvaart blijft bestoken als onderdeel van haar pogingen om een zeeblokkade af te dwingen. Tegelijkertijd handhaven de Verenigde Staten een tegenblokkade, waarbij zij hun maritieme aanwezigheid inzetten om Iraanse commerciële en militaire bewegingen in te perken.

In de Verenigde Staten bestaat echter geen algehele overeenstemming over dit beleid; critici betogen dat het handhaven van een langdurige militaire aanwezigheid kostbaar is en het risico inhoudt dat de Verenigde Staten dieper in regionale geschillen worden meegesleurd. Daartegenover staan voorstanders van een agressiever Amerikaans beleid om de impasse te doorbreken en Iran te dwingen tot een schikking onder gunstigere voorwaarden.
Verscheidene recente ontwikkelingen hebben de bezorgdheid over een hervatting van de oorlog aangewakkerd, waarbij de meest zichtbare stap de inzet van het vliegdekschip USS Theodore Roosevelt in de regio is. Een mogelijke verklaring is dat dit nieuwe vliegdekschip simpelweg het schip vervangt dat tijdens het conflict in het gebied opereerde, de USS Abraham Lincoln, dat na een langdurige en overbelaste inzet moest worden teruggeroepen voor herstelwerkzaamheden en onderhoud.

Niettemin vertegenwoordigen vliegdekschepen een enorme politieke en militaire betekenis, aangezien zij tot de meest zichtbare symbolen van Amerikaanse machtsprojectie behoren en veelal worden gestationeerd op plaatsen waar Washington een potentiële crisis verwacht. Veelzeggend is dat de laatste keer dat drie vliegdekschepen in hetzelfde operatiegebied actief waren, de Verenigde Staten Irak binnenvielen. Maar ook andere signalen trekken de aandacht, zoals berichten dat niet-essentieel Amerikaans overheidspersoneel en gezinsleden uit Saoedi-Arabië zijn geëvacueerd. Ook dit zou louter kunnen wijzen op bezorgdheid over een mogelijke intensivering van aanvallen door de rechtstreeks door Iran gesteunde Houthi's, die reeds regionale infrastructuur diep op Saoedisch grondgebied hebben getroffen. Eveneens heeft de overdracht van aanvullende Patriot-luchtverdedigingssystemen van de Verenigde Staten aan Israël het debat gevoed, omdat extra bescherming tegen ballistische raketten kan duiden op het anticiperen op verhoogde risico's, dan wel op aanvullende afschrikking.

Over het geheel genomen wijzen de beschikbare signalen erop dat de mogelijkheid van een hernieuwd conflict met Iran reëel blijft, of dat de Amerikaanse regering deze optie serieus evalueert. Hoewel geen van deze ontwikkelingen afzonderlijk onomstotelijk bewijs levert dat een nieuwe oorlogsuitbraak ophanden is, maakt het ontstaan van een samenhangend patroon deze waarschuwingssignalen ernstiger. Speculaties over hernieuwde escalatie nemen bovendien toe na de desastreuze verkiezingsresultaten voor de huidige regering, die mogelijk opnieuw zoekt naar manieren om een beslissende overwinning te behalen en haar uitgangspositie te herstellen in aanloop naar de volgende presidentsverkiezingen. Bovendien schuilt het grootste risico wellicht niet eens in een weloverwogen besluit om een oorlog te beginnen, maar in de verslechterende veiligheidssituatie voor Saoedi-Arabië en een keten van incidenten rond Iran of de maritieme veiligheid die geleidelijk escaleert.



.jpg)








Opmerkingen