Rusland stuurt wapens en olie naar Cuba: Spanningen bij de Amerikaanse kust lopen hoog op

Vandaag zijn er interessante updates uit het Caribisch gebied.

Het energiesysteem van Cuba bevindt zich nabij een breekpunt als gevolg van de aanhoudende olieblokkade, verergerd door een enorme brand in de grootste raffinaderij van het land. Nu een van de laatste Russische bondgenoten op de rand van de afgrond staat, spoedt Rusland zijn vloot naar het Caribisch gebied, waarbij het de woede van de Amerikaanse regering riskeert.

Het fragiele energiesysteem van Cuba is opnieuw geschokt nadat er brand uitbrak bij de Nico Lopez-raffinaderij in Havana, een van de drie pijlers van de brandstofinfrastructuur van het eiland. Dikke zwarte rook steeg op boven de hoofdstad toen vlammen een magazijn overspoelden met al lang ongebruikte additieven waar twee olietankers lagen aangemeerd. Ambtenaren hielden vol dat de belangrijkste opslagtanks niet werden geraakt en dat er geen gewonden vielen; de timing had echter nauwelijks slechter gekund. Cuba kampt al met een ernstig brandstoftekort, en elke ernstige schade aan de kern van een reeds instortend energienet, met het risico op zelfs een tijdelijke onderbreking, zou kunnen leiden tot een cascade aan stroomuitval en verlamming van de voorziening.

De brand in de raffinaderij versterkte de olie-krapte, aangezien Cuba jarenlang afhankelijk was van gesubsidieerde Venezolaanse zendingen van ongeveer 35.000 vaten per dag, oftewel bijna 90% van de totale import. Die stromen werden echter onderbroken na de gevangenname van Nicolas Maduro door Amerikaanse troepen vorige maand, waardoor een belangrijke levenslijn voor de Cubaanse regering werd doorgesneden. Washington heeft ook zijn langdurige embargo verder aangescherpt met nieuwe uitvoeringsmaatregelen die dreigen met tarieven voor elk land dat olie aan Cuba levert. Zodoende stopte Mexico, ooit een cruciale exporteur, begin februari 2026 de verzendingen onder toenemende Amerikaanse druk. Om ervoor te zorgen dat de blokkade voortduurt, blijft een aanzienlijk deel van de Amerikaanse marine gestationeerd in het Caribisch gebied om toezicht te houden op en uitvoering te geven aan wat functionarissen omschrijven als een quarantaine van Cuba, waarbij elke tanker die een levering probeert uit te voeren nu het risico loopt op inspectie en inbeslagname.

De gevolgen zijn over het hele eiland zichtbaar, aangezien de stroomuitval zich landelijk heeft uitgebreid naarmate de brandstofvoorraden slinken. Het openbaar vervoer is ingeperkt, vluchten zijn verminderd en overheidsdiensten zijn ernstig ontregeld, waarbij deze maand bijvoorbeeld slechts 44 van de 106 vuilniswagens in Havana operationeel waren.

Bovendien ondermijnen brandstoftekorten de landbouw, de voedseldistributie en het toerisme, wat de inflatie en de instabiliteit van de peso verergert. Ziekenhuizen werken met een beperkte bezetting, scholen en universiteiten beperken hun uren en werknemers in de publieke sector worden geconfronteerd met kortere werkweken. Satellietbeelden die door onafhankelijke waarnemers zijn geanalyseerd, laten zien dat grote delen van Cuba 's nachts donker zijn, wat de elektriciteitsrantsoenering op nationale schaal weerspiegelt.

In dit vacuüm heeft Rusland aangegeven dat het olie en aardolieproducten naar Cuba zal sturen als humanitaire hulp. De Russische ambassade in Havana kondigde aan dat leveringen binnenkort worden verwacht en kaderde de stap in als noodsteun te midden van een buitengewone situatie, maar of deze zendingen blijvend of symbolisch zullen zijn, blijft onduidelijk.

De Russische autoriteiten hebben aangegeven niet te streven naar escalatie met Washington, en er is openlijke bezorgdheid dat tankers onderweg opnieuw in beslag genomen kunnen worden. Toch zal de positie van Moskou als een provocatie worden beschouwd, aangezien Amerikaanse functionarissen hebben gewaarschuwd dat buitenlandse staten die brandstof aan Cuba leveren, te maken kunnen krijgen met handelsvergelding. Rusland heeft zijn burgers ook geadviseerd om reizen naar Cuba te vermijden vanwege de instabiliteit van de brandstofvoorziening, wat wijst op een erkenning van de ernst van de crisis.

Russische analisten zijn echter verder gegaan dan het officiële verhaal over brandstofhulp en overgegaan tot meer provocerende speculaties, waarbij sommigen openlijk de mogelijkheid bespreken dat oliezendingen militaire vracht zouden kunnen verbergen. Zij suggereren dat de lading militaire uitrusting zou kunnen en moeten bevatten, waaronder Shahed-type drones om het zuidelijke hartland van de VS te treffen, mocht Havana ervoor kiezen om de Amerikaanse druk militair te weerstaan. Zij merken op dat drones met een bereik van 2.000 kilometer die nabij Havana worden ingezet, delen van de zuidoostelijke Verenigde Staten zouden kunnen bereiken, inclusief belangrijke infrastructuur in Florida en langs de kust. Hoewel dergelijke discussies hypothetisch blijven, roepen ze de mogelijkheid op van een moderne Cubaanse crisis, aangezien zelfs een retorische inkadering van deze aard de spanningen doet escaleren en nieuwe risico's introduceert in een reeds volatiele situatie.

Toch is het vermogen van Rusland om het strategische evenwicht van Cuba strategisch te veranderen beperkt. Hoewel humanitaire zendingen op de korte termijn potentieel nuttig zullen zijn, kunnen ze het structurele isolement niet compenseren of het verloren Venezolaanse aanbod op voldoende schaal herstellen.

Rusland zelf opereert onder sanctiedruk en maritieme beperkingen en is niet in staat zijn eigen schaduwvloot te beschermen, terwijl gedurfde retoriek het gebrek aan opties voor reële militaire actie maskeert. Op basis hiervan dienen de huidige publieke speculaties over de inzet van drones eerder als politieke signalering dan als uitvoerbaar beleid.

Over het geheel genomen lijkt Cuba zich nu stevig in het Amerikaanse strategische vizier te bevinden, aangezien de olie-krapte, verergerd door de terugtrekking van Mexico en de verstoring in Venezuela, het eiland blootgesteld heeft gelaten. De Russische belofte van hulp onderstreept de geopolitieke afstemming, maar garandeert geen duurzame steun. Speculaties over militaire bijstand verhogen de spanning, maar zoals bij andere onder druk staande bondgenootschappen, kan de Russische retoriek de eigen capaciteiten ontgroeien. De komende maanden zullen uitwijzen of de energiecrisis op Cuba een keerpunt wordt of een volgend hoofdstuk in een langdurige strijd van uithoudingsvermogen.