Oorlog in Soedan: Massaal dronegebruik verandert front in brute uitputtingsslag

Vandaag komt het belangrijkste nieuws uit Soedan.

Het land is momenteel het toneel van een escalatie in drone-oorlogsvoering die het conflict transformeert tot een van de technologisch meest verzadigde strijdperken in de regio. De verspreiding van deze systemen over beide facties zet de oorlog echter vast in een traag patroon van uitputting, dat sterke gelijkenissen begint te vertonen met de oorlog in Oekraïne.

De commandant van de Rapid Support Forces (RSF) stelde onlangs dat het conflict al voorbij zou zijn geweest zonder de drones die aan de Soedanese strijdkrachten (SAF) worden geleverd. Deze bewering weerspiegelt een nieuwe realiteit waarin drones de machtsbalans hebben veranderd en hebben voorkomen dat een van de partijen een snelle doorbraak forceert. Het vermogen van de SAF om nieuwe systemen te integreren, waaronder de Iraanse Mohajer-6 en Turkse Bayraktar-modellen, heeft de organisatie in staat gesteld eerdere tegenslagen te overwinnen, terrein op strategische routes te herwinnen en de omsingeling van Dilling te doorbreken. In feite hebben deze systemen de surveillance- en aanvalscapaciteit van de SAF vergroot, wat de opmars van de RSF heeft vertraagd en hen heeft gedwongen hun strategie te herzien.

De RSF was de eerste partij die drones inzette op het Soedanese slagveld, wat hen aanvankelijk een voordeel gaf. De RSF maakt gebruik van CH-95 drones en andere gemodificeerde commerciële quadcopters die in staat zijn mortiergranaten te vervoeren. Inmiddels opereren beide zijden met een breed scala aan systemen, waaronder langeafstandsdrones zoals de Bayraktar TB2 en de door Iran geleverde Mohajer-6 die door de SAF-eenheden worden ingezet.

Externe ondersteuningsnetwerken hebben deze expansie mogelijk gemaakt; Turkije en Rusland bevoorraden de SAF, terwijl de RSF materieel ontvangt via logistieke corridors vanuit aangrenzend Libië en Tsjaad. Deze leveringen normaliseren het gebruik van drones in het gehele conflict en verhogen de frequentie en geografische spreiding van de aanvallen.

Beide zijden maken nu gebruik van FPV-drones en kleine bomwerper-drones, waardoor hun operationele bereik wordt vergroot en concentraties van infanterie worden voorkomen. Troepen in loopgraven zonder luchtverdediging zijn eveneens kwetsbaar, omdat drones hen kunnen opsporen en van bovenaf kunnen aanvallen. Cruciaal is dat drones gepantserde voertuigen kunnen bestoken op hun kwetsbare plekken, zoals de bovenkant en de achterzijde; een kritiek punt dat op het Oekraïense slagveld dwong tot een volledig herontwerp van tanks. Het cumulatieve effect is uitputting en trage offensieve manoeuvres, wat eenheden dwingt behoedzaam te opereren, open terrein te vermijden en constant van locatie te veranderen.

De Soedanese drone-oorlog strekt zich echter inmiddels uit tot ver buiten de confrontaties aan de frontlinie. De Soedanese regering heeft Ethiopië beschuldigd van het faciliteren van RSF-activiteiten door langeafstandsdrones toe te staan SAF-luchtmachtbases aan te vallen, wat de druk op de reeds overbelaste logistiek verhoogt, zoals ook in Oekraïne zichtbaar is. Op vergelijkbare wijze heeft Egypte de SAF gesteund met grensoverschrijdende drone-aanvallen op RSF-posities. Drones worden ook ingezet voor gerichte uitschakelingen van prominente doelwitten, zoals bleek uit eerdere SAF-aanvallen waarbij een senior adviseur van de RSF-commandant werd geëlimineerd.

Aangezien geen van beide zijden er tot dusver in is geslaagd het luchtoverwicht te verkrijgen, zijn drones het levensvatbare alternatief geworden voor de gevechtshandelingen in Soedan. De SAF richt zich echter in toenemende mate op het ontmantelen van de RSF-luchtverdediging, wat het luchtruim weer zou kunnen openstellen voor hun luchtmacht.

De luchtverdediging van de RSF, inclusief systemen zoals de FK-2000, beperkt het vermogen van de SAF om vliegtuigen in te zetten, wat de aanvoer van voorraden en personeel naar belegerde steden bemoeilijkt. Zonder deze luchtverdediging en in een onbetwist luchtruim zou de SAF gemakkelijker omsingelingen kunnen doorbreken en bombardementen kunnen uitvoeren, wat tot zware verliezen zou leiden.

Indien één zijde het luchtruim zou beheersen, zou het gebruik van drones onmiddellijk afnemen, omdat luchtaanvallen dan uiterst effectief zouden worden. Momenteel weerspiegelt het omstreden luchtruim de situatie in Oekraïne, wat beide partijen dwingt tot extensief dronegebruik en resulteert in een slagveld dat wordt gevormd door uitputting in plaats van manoeuvre.

Een vergelijkbaar patroon tekent zich af in Soedan, waar voortdurende drone-aanvallen over het gehele front en in de achterhoede voorkomen dat een van de facties terreinwinst consolideert, waardoor de grijze zone verder wordt uitgebreid.

Over het geheel genomen heeft de verspreiding van drones in Soedan het conflict getransformeerd tot een uitputtingsslag, gevormd door externe leveranciers, evoluerende tactieken en het ontbreken van luchtoverwicht. Hun gebruik is uitgebreid van frontlinie-aanvallen naar langeafstandsoperaties gericht op infrastructuur en luchtmachtbases, wat een patroon van uitputting versterkt. Deze verschuiving suggereert dat de oorlog zal blijven lijken op andere drone-intensieve conflicten, waarbij technologie de besluitvorming eerder vertraagt dan versnelt. De groeiende afhankelijkheid van drones roept tevens vragen op over de wijze waarop toekomstige onderhandelingen of staakt-het-vuren-regelingen deze aanhoudende dreiging zullen adresseren.