Houthi's vernietigen door Saoedi-Arabië gesteunde troepen: Jemen-oorlog kantelt!

De Houthi's hebben een noordkeurige raketaanval uitgevoerd op het trainingskamp Al Alam van de Jemenitische regeringsstrijdkrachten in de provincie Shabwa. De aanval vormt het meest dodelijke incident sinds het hervatten van de strijd, waarbij vijfenzeventig jonge rekruten om het leven kwamen en nog eens tweehonderd gewond raakten terwijl zij verzameld waren voor trainingsactiviteiten. De actie maakte deel uit van een bredere reeks Houthi-slagen die eveneens gericht waren op Jemenitische militaire colonnes die zich verplaatsten door Marib en Shabwa, wat leidde tot brandende voertuigen in de woestijn en de infanterie dwong zich te verplaatsen onder continue, door drones geleide beschietingen. Rapporten vanaf het front wijzen op een escalatie van het geweld die aan meer dan tweehonderd strijders aan weerszijden het leven heeft gekost, terwijl de operationele situatie snel verslechtert voor de door Saoedi-Arabië gesteunde eenheden die de Houthi-opmars proberen op te vangen.

Als reactie probeerden de door Saoedi-Arabië ondersteunde troepen het initiatief te herpakken door de Houthi's terug te dringen in Marib en langs de westkust tegenover de Straat van Bab el-Mandeb. Meerdere van deze tegenoffensieven slaagden er echter niet in hun doelen te bereiken; de Houthi's wisten de opmars te stuiten, braken door de verdedigingsposities rond Taiz en bleven terrein winnen in de noordelijke en westelijke stadsdelen. Hoewel de regeringstroepen nog steeds cruciale sectoren in handen hebben, konden zij niet voorkomen dat de Houthi's terugkeerden naar eerder verloren gegaan gebied. In de betwiste stad Taiz verslechtert de situatie zodanig dat de lokale autoriteiten meer dan duizend gevangenen hebben vrijgelaten om gaten in de verdedigingslinie te dichten, een risicovol besluit dat onderstreept hoe weinig tactische opties er overbleven.

De Houthi's behalen betere operationele resultaten dan hun rivalen omdat zij, naast het ontvangen van wapenleveranties uit Iran, gestructureerd vechten onder een strak georganiseerde en centrale leiding die beslist over de inzet en prioriteitsaanduiding van strijders, raketten en drones. Dit stelt de Houthi-beweging in staat haar gevechtskracht te concentreren op zwakke plekken en precisieaanvallen te coördineren op basis van verkenningen door onbemande luchtvaartuigen. Hun tegenstanders zijn daarentegen verdeeld over verschillende gewapende groeperingen die het oneens zijn over de toekomstige politieke inrichting van Jemen en over de te volgen operationele prioriteiten.

Hoewel de Jemenitische regering kan verzoeken om Saoedische ondersteuning, waaronder luchtaanvallen en inzet van drones, bemoeilijkt het ontbreken van een geïntegreerd commando de planning van gecomplexeerde operaties. Deze versplintering tast tevens het frictievermogen en het moraal aan: eenheden die hun buurtroepen niet vertrouwen aarzelen om op te rukken, terwijl eenheden die zich geïsoleerd voelen afzien van het vasthouden van hun posities.

Ondertussen hoeven de Houthi's niet heel Jemen te bezetten om een strategische overwinning te boeken. Als zij erin slagen sleutelposities te blijven innemen, regeringskrachten te neutraliseren en te voorkomen dat hun tegenstanders hen terugdringen, kunnen zij stapsgewijs de controle consolideren over de geografische ruimtes die er strategisch toe doen.

Hun vorderingen nabij Taiz en langs de Jemenitische westkust brengen hen dichter bij de logistieke assen en hawens rond Bab el-Mandeb. Controle over deze gebieden verschaft hen een grotere hefboomwerking over de internationale maritieme routes en versterkt hun vermogen om druk uit te oefenen op Saoedi-Arabië. Deze druk wordt verder opgevoerd door recente aanvallen op Saoedisch grondgebied, waarbij de Oost-West-pijpleiding en de luchthaven van Riad werden getroffen, hetgeen aantoont dat de Houthi's al in staat zijn kritieke infrastructuur ver buiten de Jemenitische grenzen te raken.

Over het geheel genomen laten de recente gevechten in Jemen zien hoe de Houthi's tactische successen omzetten in een langetermijndynamiek, terwijl Jemen en Saoedi-Arabië worstelen met het opzetten van een coherente verdediging. Indien de Houthi's hun opmars naar Bab el-Mandeb voortzetten en de kustlijn blijven beheersen, zouden zij zelfs de strategie van Iran kunnen kopiëren door tol te heffen op de commerciële vaart die de zeestraat passeert, of deze naar eigen goeddunken te blokkeren. Dit scenario zou Teheran in staat stellen de mondiale energiemarkten nog sterker onder druk te zetten en meer gewicht in de schaal te werpen in de confrontatie met de Verenigde Staten. Saoedi-Arabië en zijn partners zullen uiteindelijk moeten beoordelen of zij deze territoriale terreinwinst en strategische reikwijdte kunnen pareren met een meer gestructureerde militaire aanpak, dan wel dat zij zich moeten instellen op een langdurig uitputtingstactiek waarin de Houthi's het initiatief behouden.